Historia
Zabytki
Galeria
Bibliografia, źródło, linki
Wieś sołecka, ulicówka, obejmująca miejscowość Przebędowo, zamieszkana przez 180 mieszkańców. Zabudowa wsi ma charakter ekstensywny, pomiędzy poszczególnymi domami występują tereny rolnicze bądź niezagospodarowana zieleń.Starsze nazwy brzmiały Dargherese i Dargorese. Nazwa wsi została utworzona od nazwy osobowej Dargorad. Obecna postać jest gwarową kaszubską formą i jest złą resubstytucją niemieckiej nazwy Dargeröse.
Współrzędne: 54.60373° N, 17.50356° E - pomiar przy kapliczce w centrum wsi.
Odległość od Słupska:
- po prostej od kapliczki w centrum wsi do ratusza w Słupsku - 34,5 km
- najkrótszą drogą - 44,5 km
Mapa wsi z 1939 roku
Do 1487 roku na Dargelozie i Damnie gospodarzył Tetzlaw Dammerow. Następnie wieś stała się lennem rodziny Podewils.
1535 rok - lenno rodziny von Zastrow, która władała wsią do XVII wieku. Następnie, od czasu zakupu przez sławnego Kaspara Otto von Massowa, wieś pozostała w rękach rodu von Massow.
1717 rok - właścicielem wsi był prezydent Caspar Otto von Massow.
1755 rok - pierwsze wiadomości o nauczycielu - pracował tam wówczas niejaki „profesor Marczynke”.
1777 rok - wieś przypadła Moritzowi Heinrichowi von Wejherowi zu Jannewitz.
1784 rok - Dargoleza miała folwark, sześciu chłopów, kowala, nauczyciela i wszystkiego 13 dymów.
1796 rok - Dargoleza i Cecenowo przeszły we władanie rodziny von Zitzewitz - Caspar Wilhelm von Zitzewitz ożenił się z córką Moritza Heinricha von Weyhera - Dorotheą-Charlottą.
1870 rok - ze względu na lokalne zasoby pobudowano cegielnię czynną do roku 1914 (położoną w północnej części wsi, po wschodniej stronie drogi powiatowej, dziś nie istnieje).
1.12.1871 - we wsi były 4 budynki mieszkalne, 6 gospodarstw i żyło tu 43 mieszkańców (4 lata wcześniej było ich 55).
13.08.1897 rok - do wsi doprowadzono nić kolejki wąskotorowej prowadzącej od Słupska - 43,4 km trasy. W latach późniejszych szlak kolejowy przedłużono do Cecenowa gdzie znajdowała stacja końcowa. Kolej przestała istnieć tuż po II wojnie światowej - tory rozebrała i wywiozła armia radziecka na przełomie kwietnia i maja 1945 roku. Do dziś nie pozostały żadne ślady po dworcu.
17.05.1939 rok - wieś zamieszkuje 372 mieszkańców.
Najznamienitszym z właścicieli Dargolezy był Wilhelm von Zitzewitz, który w 1909 roku otrzymał tytuł hrabiowski. Nie rezydował on w Dargolezie, ale w Cecenowie i w Sycewicach. Ostatnim panem majątku był jego syn Wilhelm Siegfried.
Zespół dworsko-folwarczny z XIX wieku: stodoła, spichlerz, czworak nr 5.
 spichlerz |
 stodoła |
 budynek folwarczny |
Dom nr 2 - murowany z końca XIX wieku.
Dom nr 3 - murowany z końca XIX wieku.
Dom nr 9 - murowany z I ćwierci XX wieku - dawniej szkoła.
Dom nr 12 - murowany z kamienia i cegły z końca XIX wieku.
Dom nr 14 - murowany, dwupiętrowy z 1898 roku. Na szczycie wmurowana okrągła tablica z inicjałami i datą: W. v. Z. (Wilhelm von Zitzewitz) 1898. Najprawdopodobniej budynek ten wchodził w skład zabudowań cegielni, która znajdowała się nieopodal przy głównej drodze, a jej druga część na 1 km na wschód od drogi.
Cmentarz poniemiecki, ewangelicki - położony na południe od wsi (54.59795° N, 17.50162° E). Cmentarz zdewastowany z nikłymi śladami po grobach. Granica założenie nieczytelne. Do dnia dzisiejszego zachowała się jedna kamienna płyta. Cmentarz był użytkowany po 1945 roku, czego dowodem jest grób z krzyżem z 1961 roku poświęcony Niemce.
 szkoła przed 1945 rokiem wraz z nauczycielem Dassow |
 dom nr 10 - sklep |
 kapliczka w centrum wsi |
 cmentarz - kamienna płyta |
Bibliografia:
Der Landkreis Stolp in Pomeren, Lubeck 1989, K.H. Pagel
Wszelkie prawa zastrzeżone.
© 2003-2007 www.powiatslupsk.info
outsider.tu@wp.pl